kids feet

Η δυσκοιλιότητα αποτελεί συνηθισμένη κατάσταση της παιδικής ηλικίας και παρ’ όλο που δεν είναι συνήθως απειλητική για τη ζωή του παιδιού γίνεται συχνά χρόνιο πρόβλημα που επηρεάζει την καθημερινότητά του, προκαλεί ανησυχία σε αυτό και την οικογένειά του και πολλές φορές απαιτεί ειδική θεραπεία.

Είναι πολλά τα νοσήματα που προκαλούν δυσκοιλιότητα. Τα συχνότερα είναι νοσήματα του εντέρου, όπως η νόσος Hirschsprung, η στένωση ή η απόφραξη του εντέρου, η κοιλιοκάκη, μεταβολικά νοσήματα όπως η κυστική ίνωση, ο υποθυρεοειδισμός, η υπερασβεστιαιμία, ο σακχαρώδης διαβήτης, οι τροφικές αλλεργίες, νευρομυικά νοσήματα αλλά και ψυχιατρικά όπως η νευρογενής ανορεξία. Παρ’ όλα αυτά, σε ένα πολύ μικρό ποσοστό παιδιών με δυσκοιλιότητα διαπιστώνεται κάποιο υποκείμενο νόσημα. Τα περισσότερα παιδιά δεν έχουν δηλαδή κάποια οργανική αιτία δυσκοιλιότητας αλλά έχουν μη οργανική– λειτουργική δυσκοιλιότητα.

Πότε ένα παιδί θεωρείται ότι έχει λειτουργική δυσκοιλιότητα; Σύμφωνα με την ESPGHAN (Ευρωπαϊκή Εταιρία για Παιδιατρική Γαστρεντερολογία, Ηπατολογία και Διατροφή) όταν πληρούνται δύο από τα παρακάτω κριτήρια:

  • Δύο ή λιγότερες κενώσεις στην τουαλέτα ανά εβδομάδα
  • Τουλάχιστον ένα επεισόδιο ακράτειας κοπράνων την εβδομάδα
  • Ιστορικό προσπάθειας συγκράτησης των κοπράνων π.χ.με τη στάση του σώματος
  • Ιστορικό επώδυνων εντερικών κινήσεων
  • Παρουσία μεγάλων κοπρανωδών μαζών στο ορθό
  • Ιστορικό μεγάλης διαμέτρου κοπράνων (που θα μπορούσαν να φράξουν την τουαλέτα)

Η λήψη πλήρους ιστορικού του παιδιού που περιλαμβάνει στοιχεία από το ατομικό του ιστορικό (πληροφορίες από τις συνήθειες του εντέρου από τη γέννηση, τις διατροφικές συνήθειες, τα νοσήματα του παρελθόντος αλλά και την πορεία της ανάπτυξής του), στοιχεία από το οικογενειακό και κοινωνικό ιστορικό αλλά και πληροφορίες για την έναρξη των συμπτωμάτων, τις καθημερινές συνήθειες άσκησης και δραστηριοτήτων  μαζί με την πλήρη αντικειμενική εξέτασή του συνήθως είναι αρκετά για να αποκλείσουν κάποιο υποκείμενο νόσημα που προκαλεί δυσκοιλιότητα. Σε ορισμένες περιπτώσεις απαιτείται εργαστηριακός έλεγχος (αιματολογικές και απεικονιστικές εξετάσεις) και εκτίμηση από ειδικό παιδογαστρεντερολόγο.

Έχουν διεξαχθεί πολυάριθμες μελέτες στην προσπάθεια των επιστημόνων να καταλήξουν τι βοηθάει περισσότερο στην αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας στα παιδιά. Τα αποτελέσματα δεν είναι πάντα σαφή και επαναλαμβανόμενα. Σε περίπτωση τροφικής αλλεργίας π.χ. στο γάλα της αγελάδας, συστήνεται ο περιορισμός της συγκεκριμένης πρωτείνης. Όταν διαπιστωθεί η κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή θα διορθωθεί πιθανά και η δυσκοιλιότητα. Η λήψη ικανοποιητικής ποσότητας υγρών, η ισορροπημένη διατροφή με αρκετές ίνες, η κανονική φυσική δραστηριότητα συστήνονται σε όλα τα παιδιά και ιδιαίτερα σε αυτά που εμφανίζουν δυσκοιλιότητα. Σημαντικό ρόλο παίζει η «απομυθοποίηση» και η εξήγηση της διαδικασίας χρήσης της τουαλέτας όταν το παιδί είναι έτοιμο γι’ αυτό. Τα προβιοτικά χρησιμοποιούνται συχνά αλλά δεν έχουν πάντα το επιθυμητό αποτέλεσμα. Όταν ο παιδίατρος κρίνει σκόπιμο μπορεί να χρησιμοποιηθεί κάποιος φαρμακευτικός παράγοντας π.χ. η λακτουλόζη (σε δόση 1-2 mg/kgr μία ή δύο φορές την ημέρα) για όσο χρόνο είναι απαραίτητο. Η χρόνια χρήση των κλυσμάτων θα πρέπει να αποφεύγεται.

Η πρόγνωση της λειτουργικής δυσκοιλιότητας στα παιδιά είναι πολύ καλή και τα περισσότερα από αυτά, λίγους μήνες μετά τις θεραπευτικές παρεμβάσεις δεν έχουν πια συμπτώματα. Αξίζει να σημειωθεί ότι όσο πιο έγκαιρα διαπιστώνεται το πρόβλημα και ξεκινά η κατάλληλη θεραπεία τόσο πιο γρήγορα αυτό αντιμετωπίζεται οριστικά.

 

Βιβλιογραφία:

  1. Evaluation and Treatment of Functional Constipation inInfants and Children: Evidence-Based RecommendationsFrom ESPGHAN and NASPGHANM.M. Tabbers, C. DiLorenzo JPGNVolume 58, Number 2, February 2014
  2. Constipation in Infants and Children: Evaluation and Treatment Baker, Susan S. Journal of Pediatric Gastroenterology and Nutrition: November 1999 – Volume 29 – Issue 5 – p 612-626